Gelukkig gaat AI mijn werk overnemen

Dit is precies zo’n zinnetje dat kunstmatige intelligentie niet kan schrijven, niet omdat het zo’n briljante beginzin is (en dat is het!), maar omdat een mens dit heeft geschreven, een mens, ik, een schrijver met een eigen stijl.

Zie je?

Je voelt het meteen. Ja, jij, jij voelt dat dit mensenwerk is.

Alleen dit besef al maakt duidelijk hoe belangrijk het is dat je weet wat generatieve kunstmatige intelligentie is en hoe je ermee kunt werken. Want dan begrijp je wat je wel en niet kunt doen.

Ik geef intussen al bijna een jaar praktische trainingen over hoe je kunt werken met AI. Een beetje tot mijn eigen verbazing. Een van de opperhoofden van AI-Advies & Training vroeg me – nee: zei me – dat dit echt iets voor mij zou zijn. Ik gaf per slot van rekening al trainingen aan mensen die heel graag verhalen en romans schrijven. ‘Dit is een beetje hetzelfde, maar dan heel anders. Dit kun jij.’

Hij had gelijk. Het zijn enorm leuke, leerzame trainingen. En het aardige is dat zijn uitspraak ook geldt voor werken met AI: het is een beetje hetzelfde, maar dan heel anders. In elk zaaltje tref ik enthousiaste gebruikers en mensen die een beetje angstig zijn voor de gevolgen voor hun baan, en soms gebruikers die zó enthousiast zijn dat ze plots beginnen te vrezen voor hun baan.

De vraag die ik altijd krijg

In vrijwel elke training bij vrijwel elke organisatie gaat op een gegeven moment wel een hand omhoog. Meestal ietwat voorzichtig, weifelend, en soms met de haast van iemand die al een tijdje op het verlossende antwoord wacht. Ik voel ‘m dan stiekem al aankomen. En ja, dan volgt de vraag: ‘Gaat AI mijn werk overnemen?’

Mijn antwoord is nee. Maar ik bedoel ook ja. Daarom voeg ik er altijd iets aan toe: we gaan wél anders werken. Laten we eerlijk zijn, de meeste mensen werken al anders dan pak ‘m beet drie jaar geleden. We kunnen niet meer terug naar toen. We werken al samen met AI. Toen vorige maand ChatGPT en Claude een hele ochtend down waren, kreeg ik allemaal appjes binnen van vrienden die naar eigen zeggen ‘niet meer konden werken’.

Interessant, niet?

Het eerlijke antwoord is: natuurlijk weten we niet wat er gaat gebeuren in de toekomst. Maar het beste antwoord is het antwoord van een ander. Professor Scott Galloway zei in 2023: ‘AI won’t take your job. Someone using AI will.’

Mensenmens

Ik ben een mensenmens. Dus ik houd ervan om met anderen in gesprek te gaan tijdens een training. Soms verlies ik mezelf in een babbeltje en een grapje, maar soit, dat maakt mij mij. En ik heb meer tijd om mijzelf te zijn, doordat ik corvee laat uitvoeren door Claude, Copilot of Gemini.

Voorbeeldje?

Ik neem heel graag interviews af. Altijd al gedaan. Maar vroeger zat ik na het interview urenlang een bandje over te typen. Oortjes in, op play drukken, terugspoelen, mopperen over mijn eigen gemiste vragen, en ga zo maar door. Het gesprek uitwerken kostte twee, drie keer zoveel tijd als het gesprek zelf. Nu heb ik binnen minuten een kant-en-klaar transcript, met dank aan AI. Ik begin meteen met wat ik leuk vind: schrijven. Ik schrijf het gesprek tot leven. Ik bewaak de stijl, ik kies welke zinnen het verdienen om te blijven, ik hoor in de tekst nog de stem van de persoon tegenover me. AI geeft me tijd. Wat ik met die tijd doe, dat bepaal ikzelf.

Dat is wat ik bedoel met anders werken. Beter werken.

Pech gehad

En ja, soms werkt dat ‘anders/beter werken’ tegen me. Ik weet nog goed dat ik eind 2025 maar liefst vijftig pagina’s aan SEO-teksten inleverde bij een opdrachtgever. Goed werk, een week van mijn leven. Dat is een prima factuurtje, kan ik je vertellen. De klant was erg tevreden met het werk (duh). Een paar dagen later vroeg hij me per mail hoe ik mijn eigen werkwijze en teksten zou samenvatten in een prompt. Dat was even slikken. Omdat hem uitfoeteren niet professioneel was, heb ik hem aangeraden om mijn teksten eventjes aan ChatGPT te voeren en te vragen om de stijl en vorm in een herbruikbaar prompt te vatten.

Ik heb nooit meer iets van de klant gehoord.

Dat doet even pijn, ja. In hart en portemonnee. Maar het is wel een eerlijk verhaal over waar we staan. Zaken veranderen. Die opdrachtgever dacht: ik kan die tekstjes nu zelf ‘schrijven’. Misschien kan hij dat ook. Weliswaar niet zo goed of persoonlijk als ik het kan, maar het is voor hem goed genoeg, en in elk geval een stuk goedkoper. Het levert hem iets op. En heel misschien mist hij straks toch wat hij dacht in een prompt te kunnen vangen: een eigen stem, de stem van zijn bedrijf.

Een mens mag hopen.

Wat niet in een prompt past

Het goede nieuws is: er is een grens. En die grens is niet zozeer technisch, die is vooral inhoudelijk. AI weet namelijk niet wat jij hebt meegemaakt. Het weet volstrekt niet waarom ik die ene zin zo goed vind. Het kent je opdrachtgever niet, niet zoals jij. Het heeft geen smaak. Het weet niet als het onzin uitspuwt, als het hallucineert (daarom moet jij scherp blijven). En misschien wel het belangrijkste: het heeft geen reputatie die op het spel staat.

Jij wel.

Dat is niet eens een argument tegen AI-gebruik. Het is een argument voor jezelf. Voor de ideeën die jij meebrengt, jouw ervaring, oordeel, stijl, gevoel voor wat klopt, voor alles wat niet in een prompt past. Gaat AI jouw werk overnemen? Neen. Maar als je er niet mee leert werken, doet een collega dat voor je. Of een concurrent. Of een opdrachtgever.

Je hoeft geen techneut te zijn om met AI te werken. Dat blijkt bijna elke training opnieuw. De meeste deelnemers worden enthousiast op het moment dat ze ontdekken dat ze in gewone taal kunnen zeggen wat ze nodig hebben… en dat het dan gewoon gebeurt. Niet omdat AI nou zo slim is, maar omdat een taalmodel precies vraagt wat jij al jaren doet: de juiste woorden kiezen. Je hoeft alleen bereid te zijn om iets anders te kijken naar hoe je werkt. Want waar gaat de meeste tijd naartoe? Wat doe je omdat het altijd zo ging? Wat zou je liever met die tijd doen?

Ik heb nu iets meer tijd om koffie te drinken.

Koffie met mensen.